یگان حفاظت
آشنايي با يگان حفاظت سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخيزداري كشور

 سوابق تاريخي موجود حكايت از آن دارد كه  "حفاظت از منابع طبيعي" مهمترين هدف و نيت اوليه مؤسسين تشكيلات منابع طبيعي بوده است. لذا از آن زمان، کارکنان تشکيلات را "جنگلبان" ناميدند و بعدها "حفاظت" درصدر وظايف قانوني سازمان قرار   گرفت.
به دليل امکان سودجويي منفعت طلبان و آزمندان، جنگلبانان همواره در معرض تهديد و تطميع بوده و هستند. لذا در دوره‌هاي مختلف به منظور مقابله با متجاوزين به عرصه‌هاي منابع طبيعي، نيروهاي مسلح جهت تأمين امنيت و پيشتيباني از جنگلبانان حمايت كرده و بعد از مدتي به دلايل متعدد از جمله سه دليل مهم:

 1- تداخل وظايف و ناهماهنگي بين نيروهاي مسلح و جنگلبانان
2- نا همزباني و ناکارآمدي و اصطحکاک ناشي از آن بين  دو دستگاه اجرايي براي انجام  يک وظيفه
 3- سلسله تشکيلاتي متفاوت عوامل در دو دستگاه مختلف (فرماندهي دو گانه)

نيروهاي مسلح ياري كننده از تشكيلات منابع طبيعي منفصل و حمايت آنها از جنگلبانان قطع شده است و اين انفصال هر بار خود عوارض شديد بعدي را به همراه داشته که نهايتاً منجر به وضع نامطلوب فعلي گرديده است.

معضلات حل‌نشده دستگاه‌هاي کشوري نيازمند فعاليت‌هاي انتظامي خاص منجر به پيشنهاد و تصويب ماده 179 قانون برنامه سوم توسعه گرديد که به موجب آن دستگاه‌هاي کشوري نيازمند مي‌توانستند با رعايت قوانين مربوطه نسبت به تشکيل يگان حفاظت براي اهداف انتظامي و حفاظتي مورد نياز خود اقدام نمايند که پس از آن دستورالعمل تشکيل يگان‌هاي حفاظت توسط ستاد کل نيروهاي مسلح تهيه و به تصويب مقام معظم رهبري رسيد و اصول کار مشخص شد.

مسکوت ماندن فعاليت‌هاي قانون حفاظت و بهره‌برداري و گستردگي فعاليت هاي تخريبي عليه انفال و منابع طبيعي موجب گرديد، بر اساس مجوز قانوني برنامه سوم توسعه (ماده 179)، اين سازمان با عزم جدي در استفاده از اين فرصت،  جهت رفع نيازهاي اضطراري براي تشکيل يگان حفاظت بهره‌برداري نمايد. يگان حفاظت سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخيزداری كشور با معرفی سرهنگ پاسدار تقی ايروانی به عنوان فرمانده يگان از زمستان 1384 آغاز بكار كرد.

 
دستورالعمل تشكيل يگان حفاظت سازمان
 
 كليات:
ماده 1-
در اجراي ماده 179 قانون برنامه پنج ساله سوم توسعه اجتماعي، اقتصادي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران و دستورالعمل تشكيل يگان حفاظت در دستگاه‌هاي كشوري، مصوب 5/4/79 مقام معظم رهبري و فرماندهي كل قوا، يگان حفاظت سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخيزداري برابر اين دستورالعمل تشكيل مي شود.

ماده 2-
در اين دستورالعمل عبارات اختصاصي زير جايگزين عناوين كامل آن مي‌گردد:
1-«سازمان»، به جاي «سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخيزداري»
2-«ستاد كل» به جاي «ستاد كل نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران»
3-«ناجا» به جاي «نيروي انتظامي جمهوري اسلامي ايران»
4-«يگان» به جاي «يگان حفاظت سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخيزداري»
5-«عرصه و اعيان منابع طبيعي» به جاي «جنگل‌ها، مراتع، بيابان‌ها و محصولات آنها و اراضي ملي و دولتي حيطه وظايف سازمان در سطح كشور»

ماده 3-
يگان تشكيلاتي است متمركز با سلسله مراتب خاص و تحت امر فرمانده يگان كه براي انجام وظايف خود مي‌تواند برابر قوانين و مقررات از سلاح استفاده نمايد.
تبصره : يگان در تابعيت سازمان مي باشد و در شرايط غيرعادي تحت كنترل عملياتي ناجا قرار مي‌گيرد.
ماده 4- فرمانده يگان در تابعيت رئيس سازمان است لكن رئيس سازمان مي‌تواند با حفظ مسئوليت، اختيارات خود را به يكي از مديران ذيربط و بلافصل سازمان تفويض نمايد.
 
مأمويت و وظايف

ماده 5- مأموريت يگان عبارت است از حفاظت عرصه و اعيان منابع طبيعي و ذخاير جنگلي بر اساس سياست‌هاي كلي سازمان.

ماده 6- وظايف يگان به شرح زير است:
1- حفاظت عرصه و اعيان منابع طبيعي از طريق اجراي مقررات موضوعه براساس طرح‌ها و دستورالعمل‌هاي ذيربط.
2- اقدامات پيشگيرانه و اطلاع رساني به موقع به منظور حفظ و حراست از عرصه‌هاي منابع طبيعي.
3- اتخاذ تدابير، تمهيدات و اقدامات لازم به منظور جلوگيري و مقابله با جرائم مرتبط با وظايف قانوني سازمان.
4- بازرسي و كنترل محموله‌هاي جنگلي و مرتعي و كشف محموله‌هاي قاچاق و غيرمجاز در معابر، جنگل‌ها و محورهاي مواصلاتي با هماهنگي ناجا.
5- جلوگيري از تردد و چراي غيرقانوني دام در عرصه و اعيان منابع طبيعي كشور طبق ضوابط و دستورالعمل‌هاي مربوطه
6- جلوگيري و برخورد قانوني با هرگونه بهره‌برداري غير مجاز ار جنگل‌ها و مراتع و بيابان‌ها طبق قوانين موضوعه.
7- هماهنگي و همكاري متقابل جهت جمع‌آوري اخبار و توليد اطلاعات مورد نياز كه به عهده واحد حراست سازمان مي‌باشد.
8- مساعدت و همكاري با عوامل ذيربط در اطفاي حريق منابع طبيعي و امور امدادي و مردم ياري به هنگام بروز سوانح و حوادث غيرمترقبه در عرصه‌هاي منابع طبيعي.
9- انجام وظايف قانوني در مقام ضابط خاص دادگستري در حوزه مأموريت و در حدود وظايف مطابق ماده (15) قانون آيين دادرسي كيفري (مصوب 28/6/78) و مواد بعدي آن قانون.
10- تشكيل پرونده قضايي متخلفين، قاچاقچيان و متجاوزين به عرصه و اعيان منابع طبيعي برابر قوانين موضوعه و ارجاع و اعزام به مراجع ذيربط.
11- مساعدت و همكاري با عوامل انتظامي محل مأموريت در كشف جرايم (در محدوده استحفاظي).
12- بازرسي مستمر كارگاه‌هاي چوب‌بري و كارخانجات صنايع چوب براساس تبصره (3) ماده (54) قانون حفاظت و بهره‌برداري از جنگل‌ها و مراتع
13- گشت و مراقبت از عرصه و اعيان منابع طبيعي.
14- حفاظت از اماكن و واحدهاي تابعه يگان
15- تهيه طرح و توزيع تسليحات و تجهيزات انتظامي و مخابراتي برابر جداول مصوب سازماني و ارائه آن به مبادي ذيربط جهت سير مراحل تصويب.

فرماندهان و كاركنان يگان

ماده 7- فرمانده يگان از بين افسران ارشد نظامي يا انتظامي، با هماهنگي رئيس سازمان توسط فرمانده ناجا منصوب مي‌گردد.

ماده 8- اداره امور يگان و سازماندهي، تسليح و تجهيز يگان برابر جداول مصوب بر عهده فرمانده يگان است .

ماده 9- فرماندهان واحدهاي حفاظتي زير مجموعه يگان توسط فرمانده يگان و با هماهنگي مدير كل ذيربط سازمان در استان‌ها منصوب مي‌شوند.

ماده 10- تأمين كاركنان يگان بر عهده سازمان است و ضوابط اداري و استخدامي آنها به غير از مأمورين نيروهاي مسلح تابع مقررات ناظر بر سازمان مي‌باشد.

ماده 11- كاركناني كه از نيروهاي مسلح به صورت مأمور در يگان خدمت مي‌نمايند تابع مقررات اداري و استخدامي سازمان متبوع خود مي‌باشند. لكن پرداخت حقوق و مزاياي ايشان بر عهده سازمان بوده و پرداخت آن مطابق ضوابط حاكم بر يگان بلامانع است.

 
ضوابط حفاظتي، آموزش، تسليح و ساير موارد
 
ماده 12- خط مشي اجرايي برنامه‌هاي حفاظتي و انتظامي يگان توسط ناجا تهيه و ابلاغ مي‌شود و ناجا بر اجراي آن نظارت دارد.

ماده 13- اولويت‌ها و برنامه هاي حفاظت و حمايت از عرصه و اعيان منابع طبيعي كشور توسط سازمان ابلاغ  مي‌شود و سازمان بر اجراي آن نظارت دارد.

ماده 14- آموزش عمومي انتظامي يگان بر عهده ناجا و آموزش‌هاي تخصصي مورد نياز يگان در ارتباط  با مأموريت سازمان بر عهده سازمان مي‌باشد.

ماده 15- كاركنان يگان كه حسب تأييد ناجا، آموزش‌هاي لازم را ديده باشند در مأموريت‌هاي حفاظتي و انتظامي در حوزه وظايف خود جزو ضابطين خاص دادگستري محسوب مي‌شوند.

ماده 16- مجوز حمل و نگهداري سلاح كاركنان يگان توسط حفاظت اطلاعات ناجا و مطابق ضوابط مصوب صادر مي‌شود.

ماده 17- برآورد، تهيه و تأمين سلاح و تجهيزات انتظامي يگان با رعايت تبصره (1) ماده (85) قانون استخدامي ناجا بر عهده ناجا مي‌باشد.

ماده 18- كاركنان يگان در ارتباط با مسئوليت‌هاي و وظايف حفاظتي خود تابع دستورالعمل انضباطي خاص يگان‌هاي حفاظت مي‌باشند كه با پيشنهاد ناجا و پس از بررسي در وزارت كشور، به تصويب ستاد كل مي‌رسد.

ماده 19- لباس، علائم و نشان‌هاي يگان با پيشنهاد ناجا به تصويب وزير كشور مي‌رسد.

ماده 20- جداول سازمان نفرات و استقرار يگان بر مبناي ساختار مصوب ستادكل، توسط سازمان تهيه و با هماهنگي ناجا به تأييد وزير كشور مي‌رسد.

ماده 21- كليه امور پشتيباني و هزينه‌هاي يگان بر عهده سازمان مي‌باشد.

ماده 22- اين دستورالعمل در اجراي دستورالعمل تشكيل يگان‌هاي حفاظت در دستگاه‌هاي كشوري (مصوب 5/4/79 مقام معظم رهبري و فرماندهي كل قوا) و ماده (179) قانون برنامه سوم توسعه (22) ماده و (1) تبصره در تاريخ 11/11/82 به صورت آزمايشي براي مدت 3 سال به تصويب رئيس ستاد كل نيروهاي مسلح رسيد و از همان تاريخ لازم الاجرا مي‌باشد.


یگان حفاظت منابع طبیعی
مقدمه:
یگان حفاظت از منابع طبیعی بر مبنای اصول 45 و 50 قانون اساسی و ماده 179 قانون برنامه سوم توسعه که در ماده 129 برنامه چهارم تنفیذ شده با پیشنهاد سازمان جنگلها و مراتع و آبخیزداری کشور و با تصویب ستاد کل نیروهای مسلح از اواخر سال 1384 رسماً تشکیل شد. بر همین اساس در استان ایلام نیز در اواخر سال 1385 یگان حفاظت با کمترین امکانات و حداقل نیرو تشکیل و فعالیت خود را آغاز نمود و به سرعت در کلیه شهرستانها راه اندازی شد.
 
اهداف یگان حفاطت:
1- افزایش اثر بخشی فعالیت های سازمان
2- تقویت و عمومیت بخشیدن رفتارهای قانونمند در عرصه های منابع طبیعی
3- تعمیم و گسترش اندیشه و رفتارهای حفاظتی در پیکره سازمان متبوع و جامعه
4- سرعت بخشیدن به اجرای احکام و مقررات حفاظتی سازمان
5- تقویت برنامه های پیشگیری و کاهش پروندهای متشکله از طریق اجرای اقدامات بازدارنده
6- بالا بردن ضریب حفاظت از منابع طبیعی و انفال
7-خود باوری همکاران حفاظتی خصوصاً در عرصه ها و هنگام برخورد با متخلفین
 
مأموریتها و وظایف یگان حفاظت بر اساس دستورالعمل های مصوب:
1-      حفاظت از عرصه و اعیان منابع طبیعی از طریق اجرای مقررات موضوعه بر اساس طرح ها و دستور العمل های مربوطه
2-      گشت و مراقبت واقدامات پیشگیرانه و اطلاع رسانی به موقع به منظور حفظ و حراست از عرصه و اعیان منابع طبیعی
3-      کنترل بهره برداری از عرصه و اعیان منابع طبیعی طبق قوانین موضوعه
4-      اتخاذ تدابیر تمهیدات و اقدامات لازم به منظور جلوگیری و مقابله با جرایم مرتبط با وظایف قانونی سازمان
5-      جلوگیری از تردد و چرای غیر مجاز دام در عرصه واعیان منابع طبیعی طبق قوانین ومقررات مربوطه
6-      بازرسی و کنترل محموله های جنگلی و مرتعی و کشف محموله های قاچاق غیر مجاز در معابر ، جنگلها و محورهای مواصلاتی با هماهنگی ناجا
7-      بازرسی مستمر کارگاه های چوب بری و کارخانجات صنایع چوب بر اساس تبصره 3 ماده 54 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع
8-      اتخاذ تدابیر اجرایی و اقدامات پیشگیرانه ،پیش آگاهی ، کشف و تعقیب جرم و مجرم مرتبط با ماموریت یگان در چهار چوب قوانین موضوعه
9-      تشکیل پرونده قضایی متخلفین ، قاچاقچیان و متجاوزین به عرصه و اعیان منابع طبیعی و جرایم مشهود برابر قوانین حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع، ارجاع و اعزام به مراجع قضایی
10-   اتخاذ تدابیر اجرایی و اقدامات پیشگیرانه ، پیش آگاهی و همکاری در کشف و اطفاء حریق و امور امدادی و مردم یاری به هنگام بروز سوانح غیر مترقبه در عرصه های منابع طبیعی با هماهنگی واحدهای ذیربط
11-   انجام وظائف قانونی در مقام ضابط خاص دادگستری در حوزه ماموریت ودر حدود وظایف مطابق ماده 15 قانون آیین دادسری کیفری مصوب 28/6/78 و مواد بعدی آن قانون
12-   مساعدت و همکاری با عوامل انتظامی محل ماموریت در کشف جرائم
13-   اجرای تصمیمات ، آراء و احکام مراجع اداری و قضایی صادره در خصوص پرونده های مرتبط با تخلفات و جرائم در عرصه و اعیان منابع طبیعی
14-   برقراری تعامل با مراجع نظامی ، انتظامی، قضایی و سایر دستگاه ها به منظور اجرای بهینه وظایف و ماموریتهای یگان با هماهنگی سازمان
15-   جمع آوری اطلاعات انتظامی توسط یگان و هماهنگی و همکاری متقابل با ناجا و حراست سازمان متبوع جهت جمع آوری اخبار و تولید اطلاعات مورد نیاز در راستای انجام بهینه وظایف آنها  
16-   انجام اقدامات لازم برای حفاظت اماکن سازمان و نظارت و کنترل بر ورود و خروج اشیاء و اموال سازمان به منظور حصول اطمینان از بر قراری حفاظت بر اساس دستور العمل های صادره
17-   انجام ماموریت ها و وظایفی که در شرایط غیر عادی در امور امنیتی و انتظامی از سوی ناجا ابلاغ میشود
18-   تهیه و تدوین طرح توزیع تسلیحات و تجهیزات انتظامی و مخابراتی برابر مواد مصوب سازمان و ارائه آن به ناجا جهت سیر مراحل تصویب با هماهنگی واحد های ذیربط.
تبصره: یگان حفاظت مجاز است جهت انجام وظایف خود با هماهنگی مدیر کل منابع طبیعی استان پایگاه ویژه حفاظت از منابع طبیعی دایر نماید
 
چارت تشکیلاتی یگان حفاظت مصوب سازمان جنگلها ، مراتع و آبخیزداری کشور :
 
پروژه های اجرایی یگان حفاظت :
1-     تأمین و تجهیز نیروهای حفاظتی
2-     گشت و مراقبت و اطلاع رسانی
3-     کشف و اطفاء حریق در جنگلها و مراتع
4-     بکارگیری نیروی نظامی و انتظامی
5-     بهره برداری از شبکه رادیویی بیسیم
 

چاپ | ارسال به ديگران |